Evropska komisija vraća strance u pravosuđe BiH

Predstavljajući Visokom sudskom i tužilačkom savjetu (VSTS) BiH izvještaj Evropske komisije o BiH za 2020. godinu, u kojem je iskazano razočaranje zbog izostanka napretka u pravosuđu, Satler je istakao da je u izvještaju vrlo jasno navedena hitna potreba sprovođenja robustnog i nezavisnog sistema provjera integriteta za sve nosioce pravosudnih funkcija.

- Da bi se odgovorilo na očekivanja građana, takve provjere treba da budu popraćene spoljnim nadzorom. S ciljem omogućavanja tih promjena, potrebno je hitno izmijeniti Zakon o VSTS-u. Svako kašnjenje u tom pogledu će samo naštetiti BiH na njenom putu ka EU - navedeno je u Satlerovom saopštenju nakon predstavljanja izvještaja članovima VSTS-a.

U saopštenju se dalje navodi da je “krajnje vrijeme za pokretanje promjena u pravosudnoj kulturi”.

- Prvi korak u tom pravcu jeste uspostavljanje profesionalne i održive jedinice za integritet u okviru Sekretarijata VSTS-a, na šta se savjet i obavezao - poručio je Satler.

Međutim, naš sagovornik odlično upućen u stanje u pravosudnim institucijama kaže da je u okviru VSTS-a, i to na insistiranje Evropske komisije, prije više od dva mjeseca formirano Odjeljenje za integritet. On objašnjava da to odjeljenje funkcioniše u okviru Sekretarijata VSTS-a i da, prema postojećoj legislativi, ima čisto tehničke nadležnosti.

- Odjeljenje za integritet zaduženo je da prikuplja imovinske kartone nosilaca pravosudnih institucija i slično, ali nema nadležnost da protiv njih preduzima mjere ili sankcije. Stranci žele od tog odjeljenja, u kojem bi u svojstvu posmatrača sjedili i stranci, da naprave svojevrsnu pravosudnu policiju sa zadatkom da disciplinuje i prepada sudije i tužioce. Time bi se stanje u pravosuđu vratilo 20 godina unazad, kada su stranci sličnim metodama vršili pritisak na nosioce pravosudnih funkcija. Najbolji dokaz za to je upravo njihov prijedlog da u Odjeljenju za integritet sjede stranci. Iako to ne žele javno da saopšte, to je praktično potvrdio Johan Satler svojim riječima da “provjere treba da budu popraćene spoljnim nadzorom” - kaže naš izvor.

Predsjednik VSTS-a Milan Tegeltija juče nije odgovarao na naše pozive, a u saopštenju VSTS-a nakon posjete Johana Satlera izrazio je zahvalnost za podršku koju je Evropska unija pružila pravosuđu BiH.

- Članovi VSTS-a sto odsto su posvećeni ulasku u EU i dobijanju kandidatskog statusa. Zajednička saradnja u reformi pravosudnog sistema, s ciljem dobijanja kandidatskog statusa naredne godine, dogovorena je nakon diskusije u kojoj su članovi VSTS-a BiH dali svoje komentare na izvještaj i konstatacije da je neophodna podrška cjelokupne pravosudne zajednice reformskim aktivnostima koje je neophodno realizovati za dobijanje kandidatskog statusa - saopšteno je iz VSTS-a.

Sud BiH

U izvještaju Evropske komisije, između ostalog, se navodi da “reforme u oblasti integriteta koje je pokrenuo VSTS nailaze na otpor unutar pravosuđa, posebno u dijelu koji se odnosi na prijavljivanje i provjeru imovine nosilaca pravosudnih funkcija”.

- U januaru 2020. godine Sud BiH je poništio Pravilnik VSTS-a o podnošenju, provjeri i obradi finansijskih izvještaja sudija i tužilaca. Ova odluka ozbiljno podriva ciljeve reforme pravosuđa u oblasti integriteta i dovodi u pitanje nepristrasnost. U maju 2020. godine odlukom Suda BiH poništeni su kriterijumi za ocjenu rada svih sudija i tužilaca i taj presedan predstavlja veliki udarac reformi pravosuđa - navodi se u izvještaju.

(Glas Srpske)